Me 34,965 m/s drejt Tokës – Sekondat kritike të Orionit gjatë kthimit dhe gabimi që mund t’i kushtonte shtrenjtë misionit “Artemis II”

Rihyrja në atmosferë është momenti më kritik dhe më i rrezikshëm i çdo misioni hapësinor, dhe për kapsulën Orion spacecraft kjo fazë ishte një provë ekstreme e teknologjisë dhe saktësisë.

Gjatë kthimit në Tokë, anija kozmike arriti një shpejtësi marramendëse prej 34,965 metrash në sekondë, ndërsa astronautët u përballën me forca gati katër herë më të mëdha se graviteti i Tokës. Çdo devijim minimal në trajektore mund të kishte pasoja fatale.

Procesi nisi rreth pesë orë para uljes, me një djegie të kontrolluar të motorit për të rregulluar këndin e hyrjes në atmosferë. Ky kënd është vendimtar: nëse është shumë i pjerrët, nxehtësia dhe presioni mund të shkatërrojnë anijen; nëse është shumë i cekët, kapsula mund të “kërcente” mbi atmosferë dhe të humbiste rrugën drejt Tokës.

Një skenar i tillë nuk është vetëm teorik. Gjatë testit të Artemis I në vitin 2022, NASA përdori qëllimisht një manovër “skip reentry”, ku anija futet dhe del sërish nga atmosfera për të kontrolluar më mirë vendin e uljes.

Por ky test zbuloi edhe një problem serioz: grumbullimi i gazrave brenda mburojës së nxehtësisë shkaktoi çarje dhe shkëputje të fragmenteve të shtresës mbrojtëse, duke rrezikuar efektivitetin e saj në përballjen me temperaturat ekstreme.

Ky ishte një alarm i fortë për inxhinierët, pasi mburoja termike është e vetmja pengesë mes ekuipazhit dhe temperaturave që arrijnë mijëra gradë Celsius gjatë rihyrjes.

Falë përmirësimeve të mëvonshme, misioni Artemis II arriti të kalojë me sukses këtë fazë kritike, duke dëshmuar se teknologjia e Orion është tashmë gati për misione edhe më të guximshme në të ardhmen.